Η προφορική εξέταση αποτελεί μια εναλλακτική μορφή αξιολόγησης που απευθύνεται σε συγκεκριμένες κατηγορίες υποψηφίων.
Η προφορική εξέταση δεν αποτελεί μια «εύκολη εκδοχή» της γραπτής διαδικασίας, αλλά μια εναλλακτική μορφή αξιολόγησης που απευθύνεται σε συγκεκριμένες κατηγορίες υποψηφίων, με στόχο να αποδοθεί με δίκαιο τρόπο η πραγματική τους γνώση. Η διαδικασία προβλέπει οργανωμένο πλαίσιο, με ειδικές επιτροπές, συγκεκριμένο χρόνο προετοιμασίας και αυστηρούς κανόνες διαφάνειας. Στην πράξη, ο υποψήφιος προσέρχεται στο εξεταστικό κέντρο την ίδια ημέρα και ώρα με τους υπόλοιπους εξεταζόμενους. Αρχικά του δίνεται χρόνος προετοιμασίας, κατά τον οποίο μπορεί να μελετήσει τα θέματα και να κρατήσει σημειώσεις. Στη συνέχεια, καλείται ενώπιον της επιτροπής, όπου αναπτύσσει προφορικά τις απαντήσεις του. Η αξιολόγηση γίνεται από βαθμολογητές, με συγκεκριμένη διαδικασία καταγραφής και διασταύρωσης των βαθμών, ώστε να διασφαλίζεται η αντικειμενικότητα.
Συνολική διάρκεια εξέτασης: Ο χρόνος περιλαμβάνει το χρόνο προετοιμασίας του υποψηφίου και το χρόνο αξιολόγησης- βαθμολόγησης. Ο χρόνος προετοιμασίας ισούται τουλάχιστον με το χρόνο δυνατής αποχώρησης των υποψηφίων και δεν μπορεί να υπερβαίνει τις τρεις ώρες. Σε αυτήν τη διάρκεια, ο υποψήφιος έχει τη δυνατότητα να μελετήσει τα θέματα, να τα κατανοήσει, ακόμα και να κρατήσεις σημειώσεις στο τετράδιο που μπορεί να τον βοηθήσουν κατά την προφορική εξέταση ενώπιον της επιτροπής.
Με τη διανομή των θεμάτων αρχίζει και ο χρόνος εξέτασης. Οι επιτηρητές μπορούν να αναγνώσουν τα θέματα, αν τους το ζητήσεις, σύμφωνα με τις οδηγίες που θα τους έχουν δοθεί στην αρχική ενημέρωσή τους από τους ειδικούς.
Θα πρέπει να παρέλθει το τρίωρο για να εξεταστώ από την Επιτροπή;
Δεν είναι υποχρεωτικό να εξαντλήσεις το τρίωρο, για να εξεταστείς προφορικά. Ορίζεται ο χρόνος δυνατής αποχώρησης για όλους τους υποψηφίους. Από τη στιγμή που θα παρέλθει αυτός ο χρόνος κι εφόσον νιώθεις έτοιμος, μπορείς να ζητήσεις την προφορική σου εξέταση. Μετά το αίτημά σου, θα μεταφερθείς στην αίθουσα όπου παρευρίσκονται τα μέλη της Επιτροπής Εξέτασης. Εννοείται πως οι υποψήφιοι που εξετάζεστε προφορικά προσέρχεστε ξεχωριστά στην αίθουσα.
Στην αίθουσα εξέτασης θα συναντήσεις την Επιτροπή, η οποία απαρτίζεται απαραιτήτως από τους τρεις βαθμολογητές κι αν ο αριθμός των επιτροπών το επιτρέπει, μπορεί να παρευρίσκεται και ο Πρόεδρος ή ο γραμματέας της επιτροπής ή και οι δύο. Επίσης, μπορεί να παρίσταται και ένας Σύμβουλος Εκπαίδευσης Ειδικής Αγωγής και Ενταξιακής Εκπαίδευσης ή ο Προϊστάμενος του ΚΕΔΑΣΥ ή εκπαιδευτικός Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης ο οποίος υπηρετεί στο ΚΕΔΑΣΥ, για τη παροχή διευκρινίσεων ή επεξηγήσεων σε θέματα ειδικών εκπαιδευτικών αναγκών, την ενημέρωση των μελών πριν την παράδοση των θεμάτων για τη φύση των δυσκολιών των μαθητών και όποτε άλλοτε ζητηθεί από την επιτροπή. Σε κάθε περίπτωση, να γνωρίζεις πως δεν μπορεί να συμμετέχει στις Επιτροπές του Βαθμολογικού Κέντρου όποιος έχει συγγένεια εξ αίματος ή εξ αγχιστείας μέχρι και τρίτου βαθμού με υποψήφιο, ή καθηγητής που δίδασκε στο σχολείο που φοιτούσε εξεταζόμενος υποψήφιος ή καθηγητής που μπορεί να έχει οποιαδήποτε άλλη μορφή γνωριμίας με εξεταζόμενο υποψήφιο.
Ο εκπαιδευτικός Παράλληλης Στήριξης έχει τη δυνατότητα να παρίσταται στη διαδικασία, χωρίς να συμμετέχει σε αυτή. Δεν παρεμβαίνει, δεν εξηγεί και δεν μπορεί να σε βοηθήσει.
Τρόπος εξέτασης: Αναπτύσσεις προφορικά στα τρία μέλη- εξεταστές τις απαντήσεις σου στα θέματα με όποια σειρά εσύ επιθυμείς. Μπορείς να συμβουλεύεσαι τις σημειώσεις που έχεις κρατήσει στο τετράδιο εξεταζόμενου. Όταν ολοκληρωθεί η διαδικασία παραδίδεις το τετράδιο στον Πρόεδρο ή στον γραμματέα και αποχωρείς από την αίθουσα. Ο Πρόεδρος το παραδίδει στον πρώτο βαθμολογητή, ώστε να αναγράψει το συνολικό βαθμό και την αναλυτική βαθμολογία που έδωσε στον εξετασθέντα. Κατόπιν, το τετράδιο επιστρέφει στον Πρόεδρο και αφού τοποθετηθεί αδιαφανές αυτοκόλλητο στους βαθμούς, παραδίδεται στον δεύτερο βαθμολογητή και ακολουθείται η ίδια διαδικασία. Αν μετά την παράδοση κι από τον δεύτερο βαθμολογητή, ο Πρόεδρος διαπιστώσει διαφορά μεταξύ των δύο βαθμολογιών μεγαλύτερη των δώδεκα μονάδων, τότε παραδίδεται και σε τρίτο βαθμολογητή για αναβαθμολόγηση.
Ανήκω στους μαθητές με Διαταραχές Αυτιστικού Φάσματος. Υπάρχει κάποια ειδική πρόβλεψη για μένα;
Κατά τη διάρκεια της τρίωρης προετοιμασίας επιτρέπονται οι ρουτίνες που σε βοηθούν, όπως το να έχεις ένα συγκεκριμένο αντικείμενο πάνω στο θρανίο σου ή συγκεκριμένη θέση σε σχέση με το φωτισμό, εφόσον δεν παραβιάζουν τους γενικούς κανονισμούς. Αποφεύγονται ερεθίσματα που μπορεί να παρενοχλήσουν τη συγκέντρωσή σου. Κατά την αξιολόγηση- βαθμολόγηση, οι ερωτήσεις διατυπώνονται σύντομα και συγκεκριμένα και αποφεύγονται οι γενικού τύπου ερωτήσεις. Παρέχεται μικρός χρόνος αναμονής ή σιωπής προκειμένου να απαντήσεις. Τέλος, μπορείς να συνοδεύεσαι από τον εκπαιδευτικό Παράλληλης Στήριξης, όπως προαναφέρθηκε.
Εξέταση ειδικού μαθήματος: Στα ειδικά μαθήματα των ξένων γλωσσών, όπως επίσης και στο μουσικό μάθημα « Μουσική Αντίληψη, Θεωρία και Αρμονίας», εξετάζεσαι με την ίδια διαδικασία προφορικά. Κατά την εξέταση των ειδικών μαθημάτων « Ελεύθερο Σχέδιο» και « Γραμμικό σχέδιο» που απαιτούν σχεδιαστική αποτύπωση, αν η Επιτροπή Εξέτασης διαπιστώσει ότι υπάρχει δυσκολία στην κατανόηση των οδηγιών, δίνεται επαρκής χρόνος για την σχεδιαστική απόδοση.